Na de wel heel erg bijzondere uitslag van de
stemming in de gemeenteraad van Noord-Beveland is het nu tijd voor een moment
van reflectie. Daarbij gaat het niet over de uitslag van de stemming (die mij
wel goed uitkomt), maar hoe het proces is gegaan en of we er iets van kunnen
leren.
Ongeveer 15 jaar geleden ontstond de
gebiedsvisie Rondom het Veerse Meer. Dit meer was toen nog maar 40 jaar
oud, maar er was blijkbaar sprake van verpaupering, aldus dit schriftelijke
stuk, geautoriseerd door de Provincie Zeeland. Wat ook aan de hand was, dat men
dacht dat er miljoenen van regeringswege aan het oppeppen van het gebied zouden
worden besteed. Omvangrijke stuurgroepen, klankbordgroepen en intergemeentelijke
multidisciplinaire werkgroepen
werden tot leven geroepen in een vergadercircus van iedereen die graag zijn of
haar naam aan een rapport wilde toevoegen, of er bij wilde zijn als er een
miljoentje te verdelen was. De planvorming had een tijdspad tot 2020.
Men wilde het natuurgebiedje Fort den Haak
uitbreiden tot het parkeerterrein aan de Walcherse kant van de Veerse Gatdam en
dan moesten de daar aanwezige horecaondernemers weggekocht worden. Je kunt je
afvragen of er geen betere manieren zouden zijn om de euro’s voor de natuur te
besteden, maar blijkbaar dacht iedereen dat het geld niet op kon. Marco
Doeleman van Vrouwe in de Polder ging er gretig op in, in tegenstelling tot
zijn collega van de naastgelegen friettent De Lekkerbek. Doeleman ontplooide
zijn plannen voor de Zeeuwse Lagune en bestuurlijk Zeeland was daar zo
enthousiast over dat hij ooit tijdens een vaartocht op het Veerse Meer zijn
plannen vis-à-vis mocht delen met
onze toenmalige koningin Beatrix.
Doeleman werd de ‘knuffelondernemer’ van de
provincie en deuren die voor andere projectontwikkelaars gesloten werden
gehouden, gingen voor deze gelegenheidsontwikkelaar open. Dat miste ook zijn
uitwerking niet op bestuurlijk Noord-Beveland, waar traditiegetrouw iedere
‘buutendieker’ die stenen wil stapelen met de meeste egards wordt ontvangen.
Daarom is het ook te begrijpen dat Doeleman
volhardde in zijn veel te grote plannen. De gemiddelde ontwikkelaar had beter
geluisterd naar het ‘Umfelt’, maar De Zeeuwse Lagune BV was gewend dat er naar
haar geluisterd werd.
Er zijn 8 plannen ingediend waarvan ik kennis
draag. Naar mijn schatting zijn de kosten van onderzoek, ontwerp, planologie
etc. opgelopen tot ca 2 miljoen Euro. Waarschijnlijk heeft bouwbedrijf Cordeel
uit België daarvan een groot deel voor zijn rekening genomen. Daarnaast heeft
de gemeente Noord-Beveland ook veel kosten gemaakt. De op een na belangrijkste
ambtenaar van de gemeente werd een grote rol in het proces toebedeeld en ook
overigens was de ambtelijke inzet zodanig, dat andere zaken er onder leden.
Voor de gemeenteraadsverkiezingen in 2014 werd
er een ‘Toren van Babel’ van 160 meter uit de hoge hoed getoverd die
afgeschoten werd door de bevolking, zodanig , dat ook de politieke voorstanders
bakzeil haalden. Toch ging De Zeeuwse Lagune onverdroten verder met de
planvorming, onder meer gesteund door wijlen de fractievoorzitter van
oppositiepartij NBB, die zichzelf als ‘Primus’ van de raad een veel te
belangrijke rol toebedeelde. Hij werd daarin door niemand tegengehouden.
Om een lang verhaal kort te maken: Op 2
november is er een persconferentie op het gemeentehuis van Noord-Beveland van
De Zeeuwse Lagune en de betreffende wethouder. In mijn optiek is het zeer
ongebruikelijk dat een wethouder samen met een projectontwikkelaar een persconferentie
geeft over een project dat in deze ontwikkelingsfase zit, maar het is exemplarisch voor de
verwevenheid van de gemeente met de ontwikkelaar. Op 24 november staken de
stemmen, dus kon er geen besluit worden genomen. Het besluit ging niet over het
plan zelf, maar over een zogenaamde anterieure overeenkomst. Het College van
B&W had deze overeenkomst ook mogen sluiten, zonder dat de raad daarvoor
toestemming moest geven. Blijkbaar wilde de wethouder de steun van de
gemeenteraad voor dit project al in een vroeg stadium zeker stellen.
Ondertussen was door een informeel circuit van
mensen die zich profileren als kustbeschermers, in samenwerking met linkse
partijen en natuurorganisaties een forse tegenbeweging georkestreerd. Dat
leidde tot een petitie met meer dan 9000 handtekeningen. Zoveel steun is een
belangrijk politiek feit, maar doet niets af of toe aan de inhoudelijke
argumenten.
Als de stemmen staken, wordt er opnieuw
gestemd in een volgende vergadering. Nu was de afwezige fractieleider van het
CDA wel present en opeens stemde de hele coalitie ook tegen.
Doeleman was ook in de raadszaal, maar was van
te voren niet ingelicht. Hij liep ook heel snel weg. De wethouder, die 5 weken
daarvoor nog samen met hem een persconferentie had belegd, liet hem vallen als
een baksteen. Ik was het niet eens met de plannen van Doeleman, maar na een
kleine 15 jaar te hebben samengewerkt en zoveel daarin te hebben geïnvesteerd
hoor je niet zo ‘en plein public’
afgeschoten te worden. Menselijk
gezien heb ik daar erg veel moeite mee.
Het meest bizarre onderdeel van het verhaal is
echter, dat het toevallig wegens vakantie afwezig zijn van een gemeenteraadslid
(in dit geval van het CDA) de aanleiding kan zijn van het niet doorgaan van een
project met een investering van pakweg 40 miljoen Euro. Dat stelt de
betrouwbaarheid van de overheid en het vertrouwen in de politiek op een
pijnlijke manier aan de orde.
Los van de inhoudelijke kant van de zaak, kun
je hier niet blij mee zijn.
